عبد الملك الثعالبي النيسابوري ( مترجم : رضا انزابى نژاد )

458

ثمار القلوب في المضاف و المنسوب ( فارسى )

آن را تصديق فرمود ، و گر جز اين مىبود خداوند آن را رد و انكار مىكرد . يا اگر در سخن عيبى بود خداوند عيب آن را بيان مىداشت و حال آن كه آن را در قرآن آورد و بدين ترتيب آن را تعظيم كرد . و معنى نيز چنان است كه نه از روى عقل مورد انكار قرار مىگيرد و نه در لغت و در كلام . و اگر موضوع چنين باشد كه گفتيم ، گويى كه خداوند اين حالت و كيدسازى را در سرشت زنان نهاده است . دربارهء كيد زنان گفته‌اند : كادنى المازنىّ عند أبى ال * عبّاس و الفضل ما علمت كريم شبّها بالنّساء فى كلّ أمر * إنّ كيد النّساء كيد عظيم يعنى : مازنى پيش ابو العباس با من نيرنگ باخت و چنان كه دانى فضل مرد كريمى است هر دو در هر كارى به زنان ماننده‌اند و حيله زنان حيله‌اى بس بزرگ است . كيس النّحل . دانايى و هوشيارى زنبور عسل . جاحظ گفته چه كسى مىتواند زنبور را وصف كند با آن همه زيركى و هشيارى ، و شگفت كارى و انديشه ، دورانديشى و پيش‌بينى وى در گرد آوردن و اندوختن توشه براى روز سختى حسّ بويايى وى كه حتى چيزهايى را كه به ظاهر بويى ندارند مىتواند بوييد ، و ديدن ناديدنيها ؛ آن راه دانى وى ، و برگزيدن ملكه ، و فرمانبردارى از بالا دستها ، و بخش كردن كارها در ميان خود و توانايى جسمى ، جز كه بگوييم « فتبارك اللّه أحسن الخالقين » . أبو الفرج يعقوب بن ابراهيم براى پسر خود ابو سعيد از بخارا غلامى ترك فرستاد و همراه او نامه‌اى - كه در آن نوشته بود : پسرم ! براى تو غلامى فرستادم كه كارهاى زيادى را كه مردم انجام مىدهند « 1 » او به تنهايى انجام دهد و هشيارى زنبور عسل را ، و باليدن هلال را با هم دارد ، مباركت باد !

--> ( 1 ) - متن : يجمع اشغال الناس . ضبط ابراهيم صالح : يجمع اشتعال النّار . ( م . )